Rozenburg

13 mei 2013,  Rozenburg: Zicht op de Nieuwe Waterweg (foto: René Hoeflaak)

13 mei 2013, Rozenburg:  Zicht op de Nieuwe Waterweg. Aan de overkant Maassluis. (foto: René Hoeflaak)

Drie jaar geleden was Rozenburg nog de kleinste gemeente van Nederland. Totdat het in 2010 werd toegevoegd aan Rotterdam. Vorige week stapte ik in Maassluis op de veerboot voor een bezoek aan het Rotterdamse eiland, aan de overkant van de Nieuwe Waterweg. Tachtig cent armer en  vijf minuten later begin ik aan een lange en winderige lentewandeling door en langs de randen van de Rotterdamse deelgemeente. Een wandeling die begint en eindigt bij het op maandag- gesloten Café  De Veerheuvel. Zelfs met een omweg over de Boulevard Rozenburg sta ik binnen een kwartier al in het dorpshart voor twee van de drie rijksmonumenten van Rozenburg. Molen De Hoop uit 1887 en de daarnaast gelegen molenaarswoning. De molen werd in de jaren zestig van de vorige eeuw gerestaureerd. De molenaarswoning is nu thuislocatie van de Historische Vereniging Oud Rozenburg en is een dag per maand geopend.

13 mei 2013, Rozenburg: Molen de Hoop (foto: René Hoeflaak)

13 mei 2013, Rozenburg: Molen de Hoop (foto: René Hoeflaak)

De expansiedrift van de Rotterdamse Haven en de aanleg van het Botlekgebied en Europoort snijdt dwars door de geschiedenis van Rozenburg en daarmee ook door het Rozenburg van nu. In de jaren vijftig en zestig verandert Rozenburg van een plattelandsgemeente met boerderijen, weilanden en akkers tot het centrum van de petrochemische industrie en toegangspoort van Europa. In vijfhonderd stappen verruil ik een dorpshart voor een bonkend hart. Het bonkende hart van de Nederlandse economie. Want dat is Rozenburg, in 1949 de geboorteplaats van Bonnie Sint Claire. Wie kent haar niet?

Rozenburg, Calandkanaal, vernoemd naar ir. Pieter Caland, ontwerper van het plan voor de Nieuwe Wterweg (foto: René Hoeflaak)

Rozenburg, Calandkanaal, vernoemd naar ir. Pieter Caland, ontwerper van het plan voor de Nieuwe Wterweg (foto: René Hoeflaak)

Calandkanaal

De Droespolderweg scheidt oud en nieuw Rozenburg. De wereld van vóór en na Bonnie Sint Claire. Molenwieken en oudheidkamers maken plaats voor chemische fabrieken, pijpleidingen, spoorlijnen, viaducten, containers, kranen, vrachtauto’s , snelwegen, windmolens, viaducten, sluizen, autoterminals en kanalen. Tegen de wind in en met een bonkend hart wandel ik kilometers lang over de Theemsweg over spoorwegovergangen,  langs chemische fabrieken en autoterminals richting de Rozenburgse sluis. De sluis uit 1971 scheidt het Hartelkanaal van het Calandkanaal en daarmee binnenvaart en zeevaart.  Voordat ik trappen van de Calandbrug beklim, tel ik zeker twintig scholeksters aan de oevers van het Calandkanaal en waarschuwt een verkeersbord mij voor de buizerd. Want ook dat is Rozenburg,  een unieke deelgemeente van Rotterdam.

Mei 2013: Scholekster aan de oever van het Calandkanaal. Er leven ongeveer 100.000 scholeksters in Nederland (foto: René Hoeflaak)

Mei 2013: Scholekster aan de oever van het Calandkanaal. Er leven ongeveer 100.000 scholeksters in Nederland (foto: René Hoeflaak)

Geplaatst in Stad en land | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Twee wereldlegendes: verdwaald in Rotterdam

Rotterdam, Charlie Chaplin aan de Van Beuningenbrug (foto: René Hoeflaak)

Rotterdam, Charlie Chaplin aan de Van Beuningenbrug (foto: René Hoeflaak)

Het is, welbeschouwd, een onverzettelijk duo. Ze wijken nog geen vier meter van elkaar en houden het al meer dan tachtig jaar samen uit. Zonder één woord te wisselen. Ver van het homeland, in Rotterdam. Samen hebben ze beschadigingen, vandalisme, een oorlog, hete zomers, strenge winters en aanvallen van buitenaf weerstaan.  Zelfs de dood heeft ze niet gescheiden. Een onthoofding in 2007 evenmin. En eigenlijk passen ze amper bij elkaar. Of zelfs helemaal niet! Charlie aan de oostzijde en Henry  aan de westzijde. Eigenlijk hebben ze niets te zoeken in Rotterdam. Het is zelfs de vraag of ze de stad een warm hart toedragen.

Verdriet onder Rotterdamse arbeiders

Enkele weken geleden bezocht ik beide heren op hun vaste stek, aan de Van Beuningenbrug in Rotterdam.  De stenen combinatie van regisseur en komiek Charlie Chaplin en autofabrikant Henry Ford aan de Van Beuningenbrug in Rotterdam Blijdorp was een idee en het product van de Rotterdamse kunstenaar Leendert Bolle (1879-1942). Waarom koos hij in 1931 voor een beeld van de beide Amerikanen in Rotterdam?  Vooralsnog een vraag zonder antwoord. Een standbeeld als eerbetoon lijkt onwaarschijnlijk. Want na zijn (eerste en enige) bezoek aan Rotterdam een jaar eerder, besloot Henry Ford de bouw van een nieuwe Fordfabriek onmiddellijk stil te leggen en de gehele fabricage te verplaatsen naar Amsterdam. Te ver van het water, zo oordeelde hij over de Rotterdamse fabriek. Dit tot verdriet en verbijstering van de vele Rotterdamse arbeiders. Het Rotterdamsch Nieuwsblad van 6 oktober 1930 berichtte over een grillige Ford die niet kwam opdagen voor de eerste steenlegging. Niet lang daarna zou blijken waarom.

Rotterdam, Van Beuningenbrug. Beeld van Henry Ford (foto: René Hoeflaak)

Rotterdam, Van Beuningenbrug. Beeld van Henry Ford (foto: René Hoeflaak)

Charlie en de Erasmusprijs

Over Charlie Chaplin kunnen we nóg korter zijn. Hij bezocht Nederland in 1965 voor het in ontvangst nemen van de Erasmusprijs in Amsterdam. Zijn standbeeld in Rotterdam was in ieder geval geen aanleiding om ook Rotterdam, de stad van Erasmus, te bezoeken.

Chaplin & Ford? Hoogstens een kekke naam voor een Rotterdams driesterrenrestaurant.

Als die er ooit komt, weet je nu waarom…

Dit artikel werd eerder, in april 2013, geplaatst op www.stadslog.nl

Geplaatst in Rotterdam, Stad en land | Tags: , , | Een reactie plaatsen

De forten tussen Overvecht en Groenekan

8 mei 2013: Utrecht, Fort Ruigenhoek op de Ruigenhoekse Dijk (foto: René Hoeflaak)

8 mei 2013: Utrecht, Fort Ruigenhoek op de Ruigenhoekse Dijk (foto: René Hoeflaak)

Tot 1960 was de Utrechtse Wijk Overvecht nog een polder met sloten en weilanden. Nu  een typisch Nederlandse jaren zestig buitenwijk aan de rand van de stad met alle bijkomende stadsoplossingen. Via de Vestadreef, de Darwindreef, de Vulcanusdreef en de Moldaudreef steek ik de Albert Schweitzerdreef over en verlaat ik Overvecht. Ik vervolg mijn weg over het graspad richting het Gagelbos en de Ruigenhoekse Polder. Nog maar net overgestoken zie ik de eerste bunkers van de Nieuwe Hollandse Waterlinie al staan.

Nieuwe Hollandse Waterlinie

Enkele bochtjes naar links en rechts en een bospad later sta ik voor Fort Ruigenhoek, één van de 60 negentiende eeuwse verdedigingsforten langs de Nieuwe Hollandse Waterlinie en eigendom van Staatsbosbeheer. Forten boeien. Ze vertellen het verhaal van onze geschiedenis die nooit af is. Forten vragen om vragen. De forten van de 85 kilometer lange Nieuwe Hollandse Waterlinie zijn eigenlijk nooit echt op de proef gesteld. De komst van het vliegtuig maakten ze nog net niet overbodig maar het scheelt niet veel. Forten doen denken aan vroeger eeuwen met strijdende ridders te paard. Toch duurde het nog tot 1951 voordat de forten langs de Waterlinie als defensieobject werden opgeheven. Hetzelfde geldt voor de Kringenwet. Een wet die de bebouwing en sloop rondom de forten in drie zogenaamde kringen verdeelde en regelde.

Nieuwe Hollandse Waterlinie (bron:www.mediabank.omgevingseducatie.nl/)

Nieuwe Hollandse Waterlinie (bron:www.mediabank.omgevingseducatie.nl/)

Op de site van de Hollandse Waterlinie staat een prachtig en  leerzaam 3d filmpje over de werking en de achtergrond van dit unieke project  van sluizen, forten, kringen, dijken en putten. In 2009 is de gehele linie als Rijksmonument aangewezen. De eerste, tweede en derde kring laat ik achter mij en wandelend over het Kikkerpad – met inderdaad kikkergeluiden-  en het Geldersepad nader ik het dorpje Groenekan.

8 mei 2013: Utrecht/Groenekan. Kikkerpad/Ruigenhoekse Dijk (foto: René Hoeflaak)

8 mei 2013: Utrecht/Groenekan. Kikkerpad/Ruigenhoekse Dijk (foto: René Hoeflaak)

Groenekan

Een dorpje op stand bij De Bilt met niet alleen tennis- en hockeyvelden maar ook een prachtig en naadloos op Groenekan afgestemd en verzorgd bos, Voordaan. Een boven modaal bos. Een half uurtje later passeer ik op de Voordorpse Dijk het volgende fort van de Hollandse Waterlinie. Net als Fort Ruigenhoek, gebouwd in 1869-1870. Ruim één kilometer verder, aan de andere kant van twee spoorlijnen en de snelweg A27,  keer ik bij Fort Blauwkapel weer terug in Overvecht. Fort Blauwkapel is één van de oudste en grootste forten langs de Waterlinie en pas in 1997 door het Ministerie van Defensie aan de gemeente Utrecht overgedragen. De lente is nog jong, de zomer in aantocht. Die forten zijn nog niet van mij af…

Utrecht, Fort Blauwkapel uit 1818-1821. Nu recreatiegebied, trouwlocatie en onderkomen voor scoutinggroep (foto: René Hoeflaak)

Utrecht, Fort Blauwkapel uit 1818-1821. Nu recreatiegebied, trouwlocatie en onderkomen voor scoutinggroep (foto: René Hoeflaak)

Geplaatst in Stad en land | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

TigerTrail. Reizen met een missie

Reizen met een missie. Woensdag 15 mei aanstaande vertrekt Chris Slappendel voor een half jaar naar Azië om aandacht te vragen voor het lot van de tijger. Uitsterving dreigt. Haast is geboden. Op zijn eerste dag staat in Moskou een persconferentie gepland en interviews met TV Channel Russia Today en Radio Moscow FM. Zijn TigerTrail voert Chris langs de 31 landen de waar de tijger ooit leefde. Daar zijn er nu nog slechts 13 over. De Javaanse tijger, de Kaspische tijger en de Balinese tijger zijn helaas al uitgestorven.

Grafiek uit 2010 van tijgerpopulatie en doelstellingen van WNF  (bron: www.wnf.nl)

Grafiek uit 2010 van tijgerpopulatie en doelstellingen van WNF (bron: http://www.wnf.nl)

Honderd jaar geleden telde Azië nog ruim honderdduizend tijgers. Op dit moment zijn dat er nog maar drieduizend. Als er niets gebeurd is de tijger in 2050 volledig uitgestorven, zo meldt het Wereld Natuur Fonds. En wellicht nog wel eerder. En dus nam Chris vorig jaar het initiatief voor zijn TigerTrail. Diverse media besteedde de afgelopen maanden en weken aandacht aan de missie van Chris. Tijdens zijn reis zal ik regelmatig contact hebben met Chris en via deze blog, Facebook, www.groenroodwit.nl en  diverse andere media aandacht besteden aan de voortgang van de Tiger rail.

Geplaatst in Stad en land | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Halfweg-Spaarnwoude-Penningsveer

Spaarnwoude, 1 mei 2013: De Stompe Toren uit 1200. Het kerkje staat op een heuveltje. Op 25 november 2002 onthulde Noord-Hollands gedeputeerde Ada Wildekamp naast de toren een keien monument ter markering van het eerste Noord-Hollands aardkundig monument. (foto: René Hoeflaak)

Spaarnwoude, 1 mei 2013: De Stompe Toren uit 1200. Het kerkje staat op een strandwal. De strandwal bood vijfduizend jaar geleden bescherming tegen de snel stijgende zeespiegel en werd 4.500 jaar geleden al bewoond.  25 november 2002 onthulde Noord-Hollands gedeputeerde Ada Wildekamp naast de toren een keien monument ter markering van het eerste Noord-Hollands aardkundig monument. (foto: René Hoeflaak)

Jaren, eeuwen geleden was er maar één weg vanuit Amsterdam naar Haarlem en de rest van Holland en terug. Die over de Spaarndammerdijk. Een route langs dorpen en buurtschappen als Sloterdijk, Halfweg, Spaarnwoude, Penningsveer en Haarlemmerliede. Bijna vier uur wandel ik vanaf station Halfweg door de veenpolders ten oosten van Haarlem. Vroeger het Haarlemmermeer, nu een uitgestrekt water- en polderlandschap met weidevogels, overvliegende Kiekendieven, windmolens en gemalen zoals die bij de inlaagpolder uit 1879. Een paradijs voor wandelaars. En bijna vier uur lang houden mij twee gedachten bezig. Enerzijds de bestemming van de vliegtuigen die iedere twee minuten boven mij het luchtruim kiezen. En anderzijds probeer ik mij te verplaatsen in de wandelaar op de Spaarndammerdijk rond 1600.

Spaarnwoude

In het dorpje Spaarnwoude – niet meer dan een buurtschap met enkele boerderijen- is dat laatste niet eens zo moeilijk. De Stompe Toren staat al meer dan achthonderd jaar op een strandwal aan de rand van het dorpje en kent een roerige geschiedenis zoals de vernieling door de Spanjaarden in 1573. De passerende wandelaar of forens uit 1600 moet met afkeer de schade als gevolg van de vernielingen en met vreugde de daarop volgende herstelwerkzaamheden hebben gevolgd. De strandwal zelf markeert de Nederlandse kustlijn van vijfduizend jaar geleden en werd in 2002 gepromoveerd tot eerste aardkundig monument in de provincie Noord-Holland.

1 mei 2013: Water "De Mooie Nel", één van de wateren en meren ten oosten van Haarlem. Vroeger werd het water ook wel "De Mooie Hel' genoemd (foto: René Hoeflaak)

1 mei 2013: Water “De Mooie Nel”, één van de wateren en meren ten oosten van Haarlem. Vroeger werd het water ook wel “De Mooie Hel’ genoemd (foto: René Hoeflaak)

Ook bij De Liede en de Mooie Nel, vertakkingen van de rivier de Spaarne dwalen mijn gedachten weer af naar vroegere tijden. Bij Penningsveer verlaat ik de oevers van De Liede. Het veer tussen Haarlem en Penningsveer was tot 1521 de enige manier om – via de Spaarndammerdijk- Amsterdam te bereiken. Een koe midden op een landweg even voorbij de historische en gerestaureerde paardenmuur in het dorpje Haarlemmerliede dwingt mij tot het kiezen van een andere route op weg terug naar Halfweg. Die langs de oudste en eerste spoorlijn van Nederland. Ik heb nog voldoende keuze. Voor de wandelaar in 1600 was er maar één weg.

1 mei 2013: Koe op een landweg bij Haarlemmerliede. Met tegenliggende koeien heb ik slechte ervaringen. (foto: René Hoeflaak)

1 mei 2013: Koe op een landweg bij Haarlemmerliede. Met tegenliggende koeien heb ik slechte ervaringen. (foto: René Hoeflaak)

1 mei 2013: Weiland naast de Batterijweg langs het spoorbaanvak Haarlem-Amsterdam (foto: René Hoeflaak)

1 mei 2013: Weiland naast de Batterijweg langs het spoorbaanvak Haarlem-Amsterdam (foto: René Hoeflaak)

Geplaatst in Stad en land | Tags: , , , , | 1 reactie

Weert!!

25 april 2013, Weert; Standbeeld Antje van de Statie (foto: René Hoeflaak)

25 april 2013, Weert; Standbeeld Antje van de Statie (foto: René Hoeflaak)

Negenentwintig jaar lang, van zes uur in de morgen tot elf uur in de avond verkocht Maria Hubertina Hendrix vlaaien op het station van Weert. De ‘Weertse’ Limburgse vlaaien zette ze daarmee op de Nederlandse kaart. Het leverde haar niet alleen een bijnaam, Antje van de Statie (station) maar vooral en bovendien een standbeeld op. Het standbeeld van Antje van de Statie (1897-1926) op het stationsplein van Weert werd onthuld in 1989 ter gelegenheid van het 75-jarige bestaan van de bakkersbond en is het begin- en eindpunt van een zomerse wandeling rond Weert. Vanaf het standbeeld loop ik langs het kanon Dikke Antje en het voormalige Gemeentehuis uit 1543 via een Herensociëteit uit 1842 en verlaat ik het centrum bij het Monument Suffolk bevrijders bij de Stadsburg over de Zuid-Willemsvaart. Een monument om bij stil te staan. Het monument uit 2002 is een eerbetoon aan de Engelse bevrijders van Weert. Ruim twee weken na de bevrijding van Brussel op 3 september 1944 arriveerden Engelse soldaten vanuit België bij de gebombardeerde Stadsbrug om de stad te bevrijden van de Duitse bezetters. In omgekeerde richting van de Engelsen loop ik langs de Zuid-Willemsvaart naar Boshoven. Na een standbeeld en een monument maak ik nu pas op de plaats bij de Sint Odakapel. De kapel werd in vorige eeuwen vooral bezocht door mensen met tand- een oogziekten om de Heilige Apollonia (tand) een de Heilige Oda (oog) aan te roepen tot genezing.

25 april 2013: Vlakbij Weert: St.Oda-kapel. (foto: René Hoeflaak)

25 april 2013: Vlakbij Weert: St.Odakapel uit 1722. (foto: René Hoeflaak)

Na de spoortunnel bij de Achterste Singel, dat meer een landweg is dan een singel, begint het rustieke en weidse platteland. Terug aan de andere kant van Zuid-Willemsvaart vervolg ik mijn pad over de vlonders van de moerassen in natuurgebied IJzeren Man, een vennenbos met zandvlaktes vernoemd naar een zandwinningsplas uit 1910. Het gebied maakt deel uit van het grotere natuurgebied Kempen Broek. Een natuurgebied dat zich uitstrekt tot in België. Intussen stijgt de temperatuur naar zomerse waarden en kleurt de hemel blauwer. Deze dag kan niet meer stuk. Eénmaal uit de bossen wandel ik uren over verlaten en stille landwegen langs akker- en grasvelden aan de randen van de Nationaal Park de Peel terug naar het station van Weert. Op het terras van Hotel Café Staasie op het stationsplein neem ik een slok uit mijn glas Belgisch blond bier en geniet ik na van deze fraaie wandeling. Antje van de Statie op enkele meters afstand.

Platteland bij Weert, 25 april 2013: Voorhoeveweg (foto: René Hoeflaak)

Platteland bij Weert, 25 april 2013: Voorhoeveweg (foto: René Hoeflaak)

Geplaatst in Stad en land | Tags: , , , , | 2 reacties

Eysden-Visé-Troisvierges

19 april 2013: Station Maastricht, spoor 5.Trein richting Luik staat klaar voor vertrek (foto: René Hoeflaak)

19 april 2013: Station Maastricht, spoor 5.Trein richting Luik staat klaar voor vertrek (foto: René Hoeflaak)

‘Gedeputeerde Van der Broeck spreekt van een zeer teleurstellend besluit maar  ziet weinig mogelijkheden om dat alsnog te veranderen.‘ zo berichtte de Limburgse nieuwssite L1 in november vorig jaar.  De teleurstelling van de Limburgse gedeputeerde betreft het - voorlopig- niet vervangen van de ‘oude’ treinstellen op het traject Maastricht-Luik door de Belgische Spoorwegen (NMBS). Volgens de Belgen komt het Nederlands bovenleidingssysteem niet overeen met die van onze zuiderburen. Vorige maand diende de provincie Limburg bij de Europese Unie een subsidieverzoek in van 2,3 miljoen euro voor een onderzoek naar een betere spoorverbinding tussen Maastricht en Luik. En dan hebben we het alleen nog over een onderzoek. Limburg hoopt dat de Belgen, aan de andere kant van de grens, ook meedoen en reisde daarvoor met een delegatie naar Luik.  En zo rijden we dit weekend in een vijftig jaar oud treinstel van Maastricht naar Luik, vijfendertig kilometer verderop in het Belgische Wallonië.

April 2013: Zicht op grensgebied  Luxemburg-België vanuit de trein (foto: René Hoeflaak)

April 2013: Zicht op grensgebied Luxemburg-België vanuit de trein (foto: René Hoeflaak)

Na vertrek uit station Eysden, het laatste station van Nederland, neemt  de  ’oude’ wagon ons mee terug naar zijn bouwjaar. In vijf minuten passeren we drie grenzen. Een landgrens, een taalgrens maar vooral ook een tijdgrens. In een andere tijd rijden we station Visé binnen aan de andere kant van de grens. Wie in vijf minuten het contrast tussen Nederland en België wil demonstreren, raad ik aan de trein tussen Eysden en Visé te nemen. Maar ook door te reizen naar Luik om daar vervolgens over te stappen op de trein naar Luxemburg Stad. Een traject van bijna drie uur door één van de fraaiste stukjes van Europa. Over kronkelende sporen, door dalen,bossen, tunnels en langs beken, rivieren, verlaten stations en dorpjes met spitse kerktorens rijden we Luxemburg binnen en stoppen we op station Troisvierges. Zeven stations later stappen we uit in Luxemburg Stad. Een stad zonder grenzen, van alle talen en van alle tijden. Leve de Benelux!!!.  NB: De beoordeling van het subsidieverzoek voor het eerdergenoemde onderzoek zal in september 2013 plaatsvinden.

Luxemburg, april 2013; Paleis van Justitie (foto: René Hoeflaak)

Luxemburg Stad, april 2013; Paleis van Justitie (foto: René Hoeflaak)

19 april 2013: Luxemburg Stad; Gëlle Fra, monument uit 1923 ter ere van de oorlogsslachtoffers van de eerste wereldoorlog (foto: René Hoeflaak)

19 april 2013: Luxemburg Stad; Gëlle Fra, monument uit 1923 ter ere van de oorlogsslachtoffers van de Eerste wereldoorlog (foto: René Hoeflaak)

Geplaatst in Reizen, Stad en land | Tags: , , , , , | Een reactie plaatsen