Op een verlaten perron naast het ‘officiële’ station van Kerkrade stapten we zaterdagochtend in de rode railbus op de historische Miljoenenlijn. Het begin van een dagje ‘ jaren vijftig’ reizen door het Zuid- Limburgse heuvellandschap.

De Miljoenenlijn is een 12,5 kilometer lange treinlijn die oorspronkelijk – werd aangelegd voor het vervoer van kolen in het Zuid-Limburgse mijngebied maar
vanaf 1949 ook voor reizigersvervoer.

De miljoenenlijn dankt haar naam aan haar hoge aanlegkosten: een miljoen gulden per kilometer. Midden vorige eeuw was dit een kolossaal bedrag.

De kosten waren mede zo hoog omdat de rails moesten worden aangelegd in het glooiende Zuid- Limburgse grensgebied. Heuvel op, heuvel af.

Overname door ZLSM

In 1988 werd de spoorlijn Kerkrade-Simpelveld gesloten. Vier jaar later kocht de huidige exploitant de Zuid-Limburgse Stoomtram Maatschappij (ZLSM) het traject van de NS met als doel om er een historische toeristische stoomtreindienst te starten. Het was het begin van de ‘huidige’ Miljoenenlijn.

Een lijn die anno 2026 bestaat uit drie trajecten: Kerkrade-Simpelveld, Simpelveld-Vetschau in Duitsland en Simpelveld-Schin op Geul. De eerste twee met een railbus, de derde met een stoomlocomotief. Met in totaal acht haltes.

Wijlre-Gulpen en Eys-Wittem

Naast de eerdergenoemde vier stations kan je ook in- en uitstappen in Wijlre-Gulpen, Eys-Wittem en Bocholtz. Hoe Zuid-Limburgs wil je het hebben?

Een kaartje voor de gehele lijn en alle trajecten kost € 21,50. Aan het loket € 24,00. Bij aankomst werd ons digitale kaartje omgezet in een ouderwets nostalgie opwekkend jaren vijftig/zestig/zeventig kaartje.

Een kaartje dat even later in de rijdende trein werd voorzien van een knip door een vriendelijke conducteur, geheel gekleed in jaren vijftig stijl en gewapend met ‘de’ kniptang.

Vrijwilligers

De conducteur is een van de 250 vrijwilligers van de Miljoenenlijn. Zoals – in ons geval- een conservatorium student. ‘Gisteren gaf ik nog een concert in Utrecht’ aldus onze conducteur.

Nadat een andere conducteur met een rood bordje het sein ‘veilig voor vertrek’ heeft afgegeven en we in de rijdende trein uitleg hebben gekregen over de geschiedenis van de Miljoenenlijn, naderden we al vrij snel het station Kerkrade depot om niet lang daarna het station Simpelveld binnen te rijden.

Openluchtmuseum

Het in 1908 gebouwde grensstation Simpelveld is niet alleen het spreekwoordelijk episch centrum van de Miljoenenlijn maar ook een heus openluchtmuseum voor treinreizigers.

Met oude koffers, aanwijsborden, een wachtruimte, een souvenirwinkel, een seinhuis, een brasserie (Perron 4) en een nabijgelegen werkplaats met treinstellen en rijtuigen.

Stootblok in Vetschau

Vanuit Simpelveld stapten we over op de railbus naar Vetschau met onderweg een stop in Bocholtz. Het korte traject van 17 minuten naar Vetschau viel mij eerlijk gezegd wat tegen.

‘Hoogtepunt’ is het passeren van een onopvallende grenspaal en de halte – net over de grens- in Vetschau – is nauwelijks een halte te noemen: een perron tussen de bomen met een stootblok.

Schin op Geul

Het glooiende traject naar Schin op Geul daarentegen is aanzienlijk boeiender. Bijvoorbeeld door het ont- en aankoppelen van een stoomlocomotief, de treinstellen met coupé’s die in een film niet zouden misstaan, een restauratiewagen en een toilet. Maar ook door het uitzicht over de glooiende Zuid-Limburgse heuvels.

Drie keer per dag

De Miljoenenlijn vertrekt drie keer per dag vanaf station Simpelveld naar Schin op Geul en twee keer van en naar Kerkrade en Schin op Geul.

Vanaf het officiële NS station Kerkrade was het voor ons nog even zoeken naar het vetrekperron van de Miljoenenlijn. Die ligt tweehonderd meter verder.

Plekje voor iedereen

De Miljoenenlijn draait bijna volledig op vrijwilligers. De Zuid-Limburgse Stoomtrein Maatschappij is ‘continu op zoek naar vrijwilligers. Voor iedereen is er een plekje ‘ aldus de maatschappij op haar website.

Dat gold ook voor ons. En voor de Miljoenenlijn zelf. Want die markeert een bijzondere plek in de geschiedenis. Op een bijzondere plek in Nederland.