Amersfoort: Bollenburgh

Amersfoort: Plaquette aan de gevel van het adres Muurhuizen 17-19. (foto: René Hoeflaak)

Amersfoort: Plaquette aan de gevel van het adres Muurhuizen 17-19, het adres waar Johan van Oldenbarnevelt opgroeide. (foto: René Hoeflaak)


Oktober 2013: ‘Maak het kort, maak het kort’ zouden de laatste woorden zijn geweest van raadspensionaris Johan van Oldenbarnevelt enkele tellen voordat hij werd onthoofd op het Binnenhof in Den Haag op 13 mei 1619. Tegen wie hij de woorden uitsprak is nooit helemaal duidelijk geworden. Of tegen zijn beul of tegen zijn knecht, die hem nog een paar goedbedoelde woorden wilde meegeven, ‘Maak het kort, maak het kort’ waren in februari van dit jaar mogelijk ook de woorden van een Amersfoortse brandweercommandant na een melding van een schoorsteenbrandje op het adres Muurhuizen 17-19 in de binnenstad van Amerfoort. 

Vader drinkt, zussen in de prostitutie

Het adres staat beter bekend als  “Bollenburgh”, het voormalige ouderlijke woonhuis van Johan van Oldenbarnevelt. De latere invloedrijke staatsman verliet “Bollenburgh” in 1564 op zeventienjarige leeftijd om Amersfoort te  verruilen voor Den Haag. De familie Van Oudenbarnevelt (Johan veranderde zijn achternaam twee jaar na vertrek uit Amersfoort in Van Oldenbarnevelt) had een omstreden naam in Amersfoort. Vader stond bekend als een notoire drinker en had een strafblad. Een aantal zussen werkten als prostituee. Niet bepaald een afkomst waar je in die tijd in Den Haag verder mee kwam. Vandaag stond in de Volkskrant een artikel over de opening van Het Geheugenpaleis, een tentoonstelling waarin het Nationale Archief bijzondere stukken uit het verleden toont aan het grote publiek. Volgens de Volkskrant zijn op de tentoonstellingen artikelen en documenten te zien waaruit blijkt dat Van Oldenbarnevelt er alles aan deed om zijn afkomst te maskeren en zich voor te doen als edelman. 

Gelderse Vallei

Vorige week wandelde ik uren en kilometers lang van Woudenberg – door de Gelderse Vallei-  naar Amersfoort. Een fraaie wandeling in de natuur die noodzakelijkerwijs eindigde in de smalle straten in de oude binnenstad van Amersfoort. ‘Maak het kort, maak het kort’ dacht en ik nog bij het betreden van de binnenstad en het lezen van het laatste stukje routebeschrijving. Bij de Muurhuizen passeerde ik even later  de “Bollenburgh” en verdampten mijn woorden snel op in de verleden tijd. Een historische plek om bij stil te staan.

Amersfoort, 8 oktober 2013: Bollenburgh (foto: René Hoeflaak)

Amersfoort, 8 oktober 2013: Bollenburgh (foto: René Hoeflaak)