augustus 01

Tags

Maastricht (2)

Juli 2011: Ik wandel straat in, straat uit door het Stokstraatkwartier in de Maastrichtse binnenstad.  Na het Onze Lieve Vrouweplein sla ik linksaf de Stokstraat in. Over het Stokstraatkwartier verschenen boeken, rapporten, TV programma’s en documentaires. Het is wellicht één van de meest roemruchte buurten van Nederland. “De ziel is er uit”, zo vertolkt de Maastrichtse volkszanger Johnny Blenco het bijna unanieme oordeel van veel Maastrichtenaren over het Stokstraatwartier van nu. Het Stokstraatkwartier was in de achttiende en negentiende eeuw een sjieke buurt met statige villa’s en herenhuizen.

Onmaatschappelijke gezinnen

Net als zoals elders in Nederland, trokken einde negentiende eeuw  bewoners van het platteland naar de grote stad en dus ook naar Maastricht. De beter gestelden van Maastricht vertrokken naar wijken zoals Villa Park. De Stokstraat en omgeving veranderde in enkele decennia in een “rosse” en daardoor ook levendige buurt. Een buurt met een ziel. Armoede, prostitutie, ziektes, alcoholisme, kroegen, criminaliteit. Zo maar enkele kernwoorden die passen bij het Stokstraatkwartier halverwege de vorige eeuw. Een politieman ging nooit alleen op patrouille in het Stokstraatkwartier dat ook verboden terrein was voor Duitse soldaten. Volgens een rapport van de gemeente Maastricht uit 1952 telde de Stokstraat honderden “onmaatschappelijke” gezinnen die zo snel mogelijk over de stad moesten worden verspreid. De gemeente wilde de Stokstraat en omgeving “omkatten” tot een deftige en toeristische winkelstraat en ging stelselmatig over tot het onteigenen en onbewoonbaar verklaren van woningen.

Juli 2011: Stokstraat Maastricht”: standbeeld “Pieke oet de Stoakstraat en zijn hond Maoke“. Het standbeeld is een kunstwerk van Nicolaas van Ronkenstein en werd onthuld op 27 oktober 1996 (foto: René Hoeflaak)

PC Hooftstraat ‘light’

Het gebied werd gerenoveerd en in 1973 opende Prins Claus het gerenoveerde Stokstraatkwartier. Het duurde nog jaren voordat de Stokstraat weer meetelde in de Maastrichtse binnenstad. Winkeliers, ondernemers en klanten wisten het Stokstraatkwartier moeizaam te vinden. Pas in de jaren negentig bloeide de Stokstraat weer op. Anno 2011 heeft het Stokstraatkwartier een “PC Hooftstraat light” achtig karakter met exclusieve winkels (shops). Vooral kleding (fashion)- en schoenenwinkels. Een bloemenzaak heet in de Stokstraat van nu een bloemensalon en om de hoek is ook Marlies Dekkers van de partij. Stokstraat “oude stijl”  is van voor mijn tijd. Maar al wandelend door de smalle straat, kan ik mij wel iets voorstellen bij de woorden van Blenco.

De binnenstad van Maastricht kent leukere plekjes dan de Stokstraat 2011 versie. Een standbeeld – uit 1996- van “Pieke (met zeep) oet de Stokstroat en zijn hond Maoke” herinnert aan de tijd van weleer. Pieke en zijn hond waren de hoofdrolspelers uit de boeken van de Maastrichtse schrijver Ber Hollewijn. De boeken verhalen over de tijd dat het Stokstraatkwartier nog een ziel had en je bloemen kocht om die buiten te zetten. Pieke en Maoke zijn Kuifje en Bobbie voor Maastricht. Kuifje in het Strokstraatkwartier, een titel die zeker niet had misstaan.

Juli 2011: Maastricht, Minckelerstraat: een “ouderwets” aanplakbord herinnert nog aan vroegere tijden. Er zijn in Maastricht nog maar enkele aanplakborden met de kenmerkende “ster”. (foto: René Hoeflaak)