Uitkijk op Kijkuit, twee landen en één natuur. Ik neem je mee naar Grenspark Kalmthoutse Heide, bestempeld als een van de stilste gebieden van Nederland en België. En waar het ons lukte om de weg kwijt te raken en uiteindelijk de juiste weg te vinden.  

Vanaf station Roosendaal pakten wij -Ron, Patrick en ik-  de stoptrein richting Puurs, even onder Antwerpen om ruim twintig minuten later uit te stappen op station Kijkuit, de vierde stop vanaf Roosendaal. Het station heeft meer weg van een halte dan een station.

Vanaf station Kijkuit is het een kleine twintig minuten lopen naar De Vroente, een van de vier officiële toegangspoorten van het Grenspark Kalmthoutse Heide, de officiële benaming van het grensoverschrijdende Nationale Park.

De andere officiële toegangsplekken zijn in het Nederlandse Ossendrecht en in Essen en Stabroek in België. Uiteraard kan je ook op andere manieren het park betreden maar vanaf de officiële plekken, starten en eindigen de meeste wandelpaden. Lees verder na de foto.

Schaap, rups en ree

Wij volgden de wandelroute ‘schaap’, een van de vele wandelroutes variërend in lengte van 1,7 kilometer tot 24 kilometer. De wandelroutes zijn eenvoudig te volgen en dragen namen als kasteel, vlinder, bos, rups, ree, libel en schaap met dito aanwijsborden. Voor de wandeling ‘schaap’ volg je de borden met de afbeelding ‘schaap’. Kan bijna niet misgaan, alhoewel wij het presteerden toch een verkeerde afslag te nemen en van het ‘schaap’ pad te geraken en onze route on- uitgestippeld te vervolgen. Maar dat terzijde. Zie hier de routes en lees verder na de foto.

Voor wie overigens met de hond wil wandelen, zijn er 24 hondvriendelijke wandelroutes en vijf hondenlosloopzones in en rondom het Grenspark. Deze gebieden staan op de bezoekerskaart aangegeven met het symbool van een hondje in een blauw vlak.

Grensoverschrijdend park. Keerpunt in 2001

Het grenspark is het eerste grensoverschrijdende natuurpark van Nederland en België en is een initiatief van de Benelux Economische Unie. En één van de 23 nationale parken van Nederland. Alhoewel de Belgisch-Nederlandse grens pas in 1843 is ontstaan en getrokken, liepen er ook voor die tijd grenzen door het heidegebied en voerden grondeigenaren, abdijen en kasteelheren eeuwenlang discussies en strijd over aanspraken en rechten over en op water, jacht, belastinginning en rechtspraak.

Eigenlijk was de Kalmthoutse Heide tot 2001 een bont en versnipperd en daarmee lastig te beheren gebied met natuurreservaten, kleinschalige landbouwgebieden, bossen van diverse overheden en grote en kleine particuliere eigendommen. De oprichting van het samenwerkingsverband ‘Grenspark Kalmthoutse Heide’ in 2001 was een keerpunt en het startpunt voor creatie van één natuur onder het motto: twee landen, één natuur!

Stilte en de weg naar café Pullman

Alhoewel we regelmatig wandelaars tegenkwamen en we ons hardop  afvroegen hoe druk het mogelijk op een lentezondag zou zijn, mag het 60 vierkante kilometer grote Grenspark Kalmthoutse Heide zich na Nederlandse en Belgische geluidsmetingen in 2010 en 2015 officieel ‘Stiltegebied’ noemen. Met een ongekend divers landschap met heide, vennen, bossen en landduinen en broedvogels als de boomleeuwerik, nachtzwaluw en de zwarte specht, zo lees ik op de site van het natuurpark. Lees verder na de foto.

Nadat we onze ´schaap´ route ongemerkt en onbedoeld hadden verlaten en daarom even stil waren, richtten we ons op de uitkijktoren van Kalmthout. Want vandaar is café Pullman, dat letterlijk aan het spoor ligt, maar één rechte weg en niet ver meer, zo luidde ons gemeenschappelijke vermoeden. Het café lonkte . Net als het uitzicht vanaf de uitkijktoren . En dus nam ik eerst de weg weg omhoog. betrad ik de trappen van de Brandtoren Kalmthoutse Heide, de officiële naam van de toren en genoot ik van mijn uitkijk op Kijkuit en de heide. Want wat is er mooier dan Vlaanderen van boven bekijken. Lees verder na de foto.

Kalmthout, Uitkijk en Ossendrecht.

De Brandtoren Kalmthoutse Heide ligt aan de rand van het park en het dorp Kalmthout. Aan de Korte Heuvelstraat om precies te zijn. De toren werd in 2022 gebouwd, is 42 meter hoog en verving de oudere een lagere toren die nauwelijks boven de bomen uitstak.

Aanleiding voor de vervanging van de oude toren en bouw van de nieuwe toren was een grote bosbrand in 2011 die 600 hectare natuur verwoestte. De nieuwe toren is voorzien van een zendmast, de modernste communicatiemiddelen en biedt de brandweer overzicht over het gehele gebied. Van Uitkijk tot Ossendrecht.

De toren is vrij toegankelijk voor toeristen en wandelaars en uitzicht is het overwinnen van ieders hoogtevrees waard. Lees verder na de foto.

Prairie in Vlaanderen

Uitgestippelde route of niet, de prairie achtige natuurschoon en de rust in combinatie met de voor eind oktober ongekend hoge temperatuur van twintig graden, de strak blauwe hemel en het vooruitzicht aan een Belgisch pintje in café Pullman in Kalmthout, maakten de wandeling en de eerste kennismaking met het park tot bijzonder aangenaam. Lees hier andere berichten van over de grens.